Żywność. Nauka. Technologia. Jakość

Food. Science. Technology. Quality

 
 

Wyjaśnienie dotyczące "ghostwriting"

 

Rzetelność w nauce stanowi jeden z jej jakościowych fundamentów. Czytelnicy powinni mieć pewność, że autorzy publikacji w sposób przejrzysty, rzetelny i uczciwy prezentują rezultaty swojej pracy, niezależnie od tego, czy są jej bezpośrednimi autorami, czy też korzystali z pomocy wyspecjalizowanego podmiotu (osoby fizycznej lub prawnej). Dowodem etycznej postawy pracownika naukowego oraz najwyższych standardów redakcyjnych powinna być jawność informacji o podmiotach przyczyniających się do powstania publikacji (wkład merytoryczny, rzeczowy, finansowy itd.), co jest przejawem nie tylko dobrych obyczajów, ale także społecznej odpowiedzialności.

Ghostwriting” i „guest authorship” są pojęciami przeciwstawnymi*.

Z „ghostwriting” mamy do czynienia wówczas, gdy ktoś wniósł istotny wkład w powstanie publikacji, bez ujawnienia swojego udziału jako jeden z autorów lub bez wymienienia jego roli w podziękowaniach zamieszczonych w publikacji.

Z „guest authorship” („honorary authorship”) mamy do czynienia wówczas, gdy udział autora jest znikomy lub w ogóle nie miał miejsca, a pomimo to jest autorem/współautorem publikacji.

W celu przeciwdziałania przypadkom „ghostwriting” i „guest authorship” Redakcja czasopisma Żywność. Nauka. Technologia. Jakość wprowadziła procedury zabezpieczające oryginalność publikacji naukowych (zapora „ghostwriting”), zgodne z wytycznymi MNiSzW:

  1. Redakcja wymaga od autorów publikacji ujawnienia wkładu poszczególnych autorów w powstanie publikacji (z podaniem ich afiliacji oraz kontrybucji, tj. informacji kto jest autorem koncepcji, założeń i metod, wykorzystywanych przy przygotowaniu publikacji), przy czym główną odpowiedzialność ponosi autor zgłaszający manuskrypt.

  2. Redakcja wyjaśnia, że „ghostwriting”, „guest authorship” są przejawem nierzetelności naukowej, a wszelkie wykryte przypadki będą demaskowane, włącznie z powiadomieniem instytucji zatrudniających autorów.

  3. Redakcja powinna otrzymać od Autorów informację o źródłach finansowania publikacji, wkładzie instytucji naukowo-badawczych, stowarzyszeń i innych podmiotów („financial disclosure”).

  4. Redakcja będzie dokumentować wszelkie przejawy nierzetelności naukowej, zwłaszcza łamania i naruszania zasad etyki obowiązujących w nauce.

  5. Zobowiązuje się Autorów do złożenia oświadczenia dotyczącego zachowania oryginalności publikacji naukowej poprzez wypełnienie i przesłania do Redakcji podpisanej Karty zgłoszenia artykułu do opublikowania w czasopiśmie Żywność. Nauka. Technologia. Jakość.

*Wyjaśnienia dotyczące "ghostwriting" w brzmieniu zgodnym z wytycznymi Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.